Aktualności w bibliotece

Bezpłatne e-booki Stanisława Lema, patrona roku 2021

 
 
 
 
 
Biblioteka Narodowa, w porozumieniu z synem pisarza, wykorzystując środki z Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa udostępniła 8 utworów Stanisława Lema.

Są to:

• Terminus z Opowieści o pilocie Pirxie

• Nowa Kosmogonia

• Tragedia pralnicza

• Maszyna Trurla z Cyberiady

• Bajka o królu Murdasie

• fragment z wykładu „Golem XIV” O ewolucji

• zbiór esejów Dialogi

• esej Philip K. Dick, czyli fantomatyka mimo woli

 

E-booki można bezpłatnie czytać online lub pobrać w formatach EPUB, MOBI i PDF z biblioteki cyfrowej Polona.

 

 

Żeby pobrać e-booka wystarczy kliknąć w ikonę „Pobierz” widoczną w prawym górnym rogu i wybrać jeden z dostępnych formatów. 

https://polona.pl/collections/institutions/24/rok-stanislawa-lema,NTU1OTMwODM1Mjk1OTg5MzQwMw/?sort=score%20desc

 

 

 

2021 Rok Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

 
 

 

22 stycznia – 100. rocznica urodzin

Krzysztof Kamil Baczyński (1921 – 1944) uro­dził się w War­sza­wie. Przed­sta­wi­ciel „po­ko­le­nia Ko­lum­bów”, pod­harc­mistrz Sza­rych Sze­re­gów, pod­czas oku­pa­cji nie­miec­kiej ogło­sił czte­ry to­mi­ki wier­szy.

Został uhonorowany przez Sejm „w uznaniu zasług dla polskiej sztuki, dla polskiej niepodległości i polskiej kultury”.

Krzysztof Kamil Baczyński publikował na łamach prasy podziemnej, a jego dwa pierwsze tomu poetyckie, Zamknięty echem i Dwie miłości, ukazały się w 1940 roku w konspiracyjnym Wydawnictwie Sublokatorów Przyszłości (każdy w nakładzie siedmiu egzemplarzy, antydatowany na 1939 rok). Zaś w 1942 roku ukazały się wydane przez Bibliotekę Rękopisów, liczące dwadzieścia stron, Wiersze wybrane Baczyńskiego, sygnowane pseudonimem Jan Bugaj. Ostatnim tomem opublikowanym za życia poety, pod pseudonimem Piotr Smugosz, był Śpiew z pożogi (1944).

Baczyński zginął czwartego dnia powstania warszawskiego w pałacu Blanka przy placu Teatralnym. Miał 23 lata.

Matka poety, Stefania Baczyńska, dołożyła wszelkich starań, by ocalić spuściznę syna, powierzyć ją osobom godnym zaufania. Wskazała Kazimierza Wykę, Jerzego Turowicza, Jerzego Andrzejewskiego i Jarosława Iwaszkiewicza (Baczyński bywał w Stawisku podczas okupacji, poznał tam wówczas między innymi Czesława Miłosza).

Już w 1947 roku ukazał się w wydawnictwie Wiedza pierwszy powojenny wybór wierszy Baczyńskiego, zatytułowany znacząco Śpiew z pożogi. Ów wybór Kazimierz Wyka opatrzył wstępem List do Jana Bugaja (datowanym na 5 maja 1943 roku), równając w nim talent poetycki Baczyńskiego z talentem Juliusza Słowackiego.

Wyka materiały z archiwum Krzysztofa Kamila Baczyńskiego powierzone mu przez Stefanię Baczyńską przekazał w 1964 roku do zbiorów Biblioteki Narodowej. W tym rękopisy wierszy, poematów, opowiadań, prób dramatycznych i rozpraw krytycznoliterackich, a także rysunki i grafiki oraz listy do rodziców.

W tym samym czasie zostały one uzupełnione rękopisami przekazanymi Narodowej Książnicy przez rodzinę żony poety, Barbary z Drapczyńskich. Wymienić tu można między innymi rękopiśmienny tom W żalu najczystszym, własnoręcznie przygotowany przez Baczyńskiego dla Barbary jako ślubny podarunek. Autor opatrzył go wzruszającą dedykacją: „Mojej ukochanej Basieńce w dniu naszego ślubu. Krzysztof. dn. 3/VI/1942r.”.

Baczyński swoje tomy poetyckie projektował całościowo, traktował je również jako pole do realizowania talentu plastycznego: kaligrafował teksty wierszy, projektował okładkę, wykonywał barwne ilustracje, zszywał karty, dobierał papier…

Wolne zasoby poety.

Kolekcja cyfrowa Polona.

 

2019 rokiem STANISŁAWA MONIUSZKI

 


„Ja nic nowego nie tworzę; wędruję po polskich ziemiach, jestem natchniony duchem polskich pieśni ludowych i z nich mimo woli przelewam natchnienie do wszystkich moich dzieł.” 

Stanisław Moniuszko urodził się w Ubielu 5 maja 1819 roku, zmarł w Warszawie 4 czerwca 1872.

 

Kompozytor, dyrygent, organista, pedagog, dyrektor Teatru Wielkiego w Warszawie, twórca polskiej opery narodowej.

 

Najsłynniejszym jego utworem jest „Halka”, utwór napisany w dwóch aktach w roku 1847. Premiera tego utworu miała miejsce w warszawskiej operze, a wykonana do libretta Włodzimierza Wolskiego. Do oper Moniuszki, które odznaczają się szczególnie należą takie jak „Flis” z roku 1858, czy też „Hrabina”. Ale najsłynniejszym utworem, za sprawą którego jest twórcą rozpoznawalnym jest zapewne „Straszny dwór”, opracowany w roku 1865.

 

W jego dorobku można wymienić jeszcze wiele dzieł, bez wątpienia przykładem takim jest „Verbum nobile”, „Patria”, „Beata” i wiele innych. Stanisław Moniuszko napisał też przepiękne msze, między innymi „Litanie ostrobramskie” oraz „Ojcze nasz”.

 

„Utwory kompozytora do dziś stanowią inspirację dla wielu artystów, a w czasach jemu współczesnych tworzyły paletę barw, za pomocą której Polacy odmalowywali najpiękniejsze odcienie patriotycznych uczuć i narodowej tożsamości” /Posłowie na Sejm/

 

 

 

Rok 2016 rokiem FELIKSA NOWOWIEJSKIEGO

 


FELIKS NOWOWIEJSKI (ur. 7 lutego 1877 w Wartemborku – obecnie Barczewo na Warmii, zm. 18 stycznia 1946 w Poznaniu)Organista, kompozytor, dyrygent, pedagog; koncertował w całej Europie, później nauczał gry organowej w Berlinie; 1905-09 dyr. Tow. Muzycznego w Krakowie; prof. konserwatorium w Poznaniu i dyrygent orkiestry symfonicznej tamże; sławę zdobył jako twórca oratoriów (Quo vadis, Powrót syna marnotrawnego, Znalezienie Św. Krzyża), za które otrzymał wiele nagród i wyróżnień w kraju i za granicą (m.in. Akad. Berlińskiej, im. G. Meyerbeera w Rzymie, im. L. van Beethovena w Bonn, nagrodę państwową); poza tym: pięć symfonii, poematy symfoniczne (m.in. Beatrice, Ellenai), uwertury, koncerty (fortepianowy i wiolonczelowy), symfonie organowe, msze, offertoria, 9 oper (m.in. Legenda Bałtyku), pieśni solowe i chóralne; znany jako twórca pieśni do słów M. Konopnickiej Nie rzucim ziemi…, zw. Rotą.Za swoje liczne dzieła religijne – w tym słynną Missa pro pace (Msza w intencji pokoju, łac.) – Nowowiejski otrzymał w 1935 od papieża Piusa XI tytuł szambelana papieskiego. W 1936 został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Polonia Restituta.W jego domu rodzinnym w Barczewie (ul. Mickiewicza 13) mieści się od 1961 Muzeum. Od 2007 roku Muzeum nosi nazwę Salonu Muzycznego im. Feliksa Nowowiejskiego w Barczewie.

 

 

2014 rok Oskara Kolberga

 


Oskar Kolberg urodził się 22 lutego 1814 r. w Przysusze  (k. Radomia). Kształcił się w Liceum Warszawskim, pobierał też lekcje gry na fortepianie i kompozycji m.in. u Józefa Elsnera i Ignacego F. Dobrzyńskiego. Szczególny wpływ na zainteresowania muzyczne Kolberga wywarła też młodzieńcza znajomość z Chopinem. Muzyką interesował się głównie pod kątem folkloru i etnografii. Pierwszą wyprawę badawczą na Mazowsze Kolberg odbył w 1839 r. Rozpoczął pracę nad dokumentacją folkloru muzycznego, m.in. uzupełniając wcześniej wydane zbiory pieśni ludowych o zapis melodii. W 1845 r. objął posadę księgowego w Zarządzie Drogi Żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej, a w latach 1857-61 pracował w Zarządzie Dyrekcji Dróg i Mostów. Zajęcia te pozwalały mu na gromadzenie środków na działalność edytorską, badania terenowe i podróże. W ciągu 20 lat badaniami etnograficznymi objął większą część Polski.W 1861 r. zrezygnował ze stałej posady i postanowił utrzymywać się z honorariów za recenzje w czasopismach, rozprawy i artykuły naukowe. W latach 1871-75 opublikował cztery tomy monografii rejonów Krakowa, które stały się modelem dla opracowania następnych regionów. W 1884 r. zamieszkał w Krakowie, gdzie zajął się działalnością edytorską. Kolberg zmarł 3 czerwca 1890 r. w Krakowie. W 1974 roku ustanowiono Nagrodę im. Oskara Kolberga przyznawaną twórcom ludowym, działaczom ruchu folklorystycznego oraz naukowcom.

 

 

Rok 2013 Rokiem Witolda Lutosławskiego.


 

“W setną rocznicę urodzin kompozytora Witolda Lutosławskiego Sejm Rzeczypospolitej Polskiej postanawia oddać hołd jednemu z najwybitniejszych twórców naszych czasów, który na trwałe wpisał się do dwudziestowiecznej muzyki polskiej i światowej.

Witold Lutosławski (1913-1994), jeden z największych kompozytorów XX wieku, w drugiej połowie ubiegłego stulecia wyniósł muzykę polską do najwyższej rangi światowej. Jego dzieła, obecne na wszystkich ważnych estradach koncertowych od ponad sześćdziesięciu lat, odkrywają nowe przestrzenie piękna i odsłaniają nieznane wcześniej możliwości rozumienia i przeżycia współczesnego świata. Związany z wielką tradycją europejską, od Beethovena i Chopina po Debussy’ego i Bartóka, był jednocześnie w działalności publicznej patriotą, w twórczości zaś obywatelem świata. W przekonaniu o szczególnym znaczeniu jego dorobku dla dziedzictwa narodowego i światowego Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ogłasza rok 2013 Rokiem Witolda Lutosławskiego”